Vastlopen & zwaarte in je liefdesrelatie - hoe je terugkeert naar jezelf

Gedoe in liefdesrelaties door niet- genomen rouw

In elke relatie, hoe liefdevol of hecht ook, dragen we allemaal verliezen met ons mee. Sommige zijn duidelijk en zichtbaar, zoals de breuk van een eerdere relatie, een miskraam, het wegvallen van iemand die belangrijk voor je was of het verlies van het vertrouwen. Andere verliezen zijn subtieler en vaak ongemerkt: het verlies van je spontaniteit, het kwijtraken van wie je was, het verwaarlozen van je verlangens, de verbinding met je partner of het steeds verder opschuiven van je grenzen om de relatie draaglijk te houden.

Wanneer deze rouw niet wordt doorleefd, blijft ze onderhuids sluimeren. En dit gaat wringen in de huidige, of een nieuwe relatie.

De emoties die je onder water houdt

Niet-genomen rouw uit zich niet alleen in verdriet. Ze zit ook verscholen in andere gevoelens die we liever niet toelaten, als:

• Schaamte: het gevoel dat jij ergens “tekortschiet” of niet genoeg bent.

• Schuld: denken dat jij het had moeten voorkomen of beter had moeten weten.

• Onmacht: nergens grip op hebben, geen richting zien.

• Eenzaamheid: het stille gevoel dat je het allemaal alleen moet dragen.

Deze gevoelens zijn pijnlijke signalen die van ons vragen om gezien te worden. Maar wanneer je er niet bij kunt of bij stil durft te staan, gebeurt er iets anders: je lijf gaat op slot en je hart bevriest.

Als je niet voelt, ga je overleven

Wanneer rouw, angst of pijn niet welkom zijn, sluit je met je hoofd het contact met je lijf af. Alle energie en aandacht gaat naar je denken en het negeren van je gevoelens. Je komt in overlevingsmechanismen terecht en beweegt in uitersten als:

Vechten: harder worden, jezelf vermannen, strijdbaarder en feller worden, versus

Vluchten: afstand creëren, terugtrekken, niets meer aangaan of durven aanpakken.

Overcompenseren: meer drukte en feestjes, heftiger, intenser, groter, meer drama, versus

Verdoven: jezelf bezig houden, scrollen, eten, presteren, werken, middelengebruik.

Opdringen: controle, grip, pushen, dwingen, vastklampen, domineren, verlies, versus

Verdringen: "schouders eronder”, gevoel wegduwen, ‘kop in het zand’, bagatelliseren, aanpassen, wegcijferen.

• Herken jij jezelf meer in de energie van het voortdurend moeten ‘blijven staan in de storm’; van vechten, over stimuleren, opdringen, van bewijzen, doorgaan, van corrigeren of harder werken om iets recht te zetten, van voor anderen gaan staan en klappen opvangen, van strijden tegen onrecht. Van meer- groter- sterker- harder en feller uitdelen en verdragen?

• Of voel je jezelf meer in de andere energie: de verlammende machteloosheid, waarin je geen enkele beweging meer ziet en voelt, waarin alles te groot lijkt, jij genageld staat aan de grond, gaat vluchten, verdoven, verdringen en doen ‘zoals het hoort en verwacht wordt’, waarin je niet meer wilt kijken naar wilt wegkijken, waarin je je vastklampt aan hoop op een betere toekomst of berust in je lot.

De prijs die je betaalt

De uitersten kennen een gezamenlijke vriend; de eenzaamheid.  

Het verlies van de verbinding is die zware energie waar je in terecht bent gekomen. Je staat er voor je gevoel alléén voor, moet het allemaal alléén aangaan, verdragen of verteren.

Alsof je opgesloten zit en de ander niet meer kunt of durft te bereiken of meenemen.

Afgesloten van je partner, van anderen… maar kun je ook voelen dat je wellicht de verbinding met jezelf bent verloren?

Wanneer je afgesloten leeft, raak je langzaam het contact kwijt met anderen, maar ook met je eigen gevoelens en behoeften in je lichaam. Je voelt niet goed meer wat je zélf aankunt, wanneer jouw eigen grens is bereikt of wat nog goed en gezond voor je is!

Reflecteer eens eerlijk op de volgende vraag. Hoe gaat het met je op de gebieden:

• Ontspanning

• Balans tussen rust en actie

• Slaap en herstelvermogen

• Je onbevangenheid, speelsheid en nieuwsgierigheid

• Je vitaliteit

• Je zelfregulering en jezelf kunnen dragen bij vervelende emoties

• Je vermogen om uit te reiken naar anderen

• Je kwetsbaarheid te uiten en tonen in contact met anderen

Het kunnen liefhebben en ontvangen van het leven?

Wat heb je aan te kijken?

Het terugkomen uit de isolatie waarin je zit, begint bij het erkennen van het pijnlijke verlies en gemis in je leven. Het besef dat je je hier wellicht eenzaam doorheen hebt bewogen en het contact onderweg verloren bent. Begin met jezelf toe te staan om te voelen hoeveel energie het je kost om dit vol te houden. Eerlijker worden in hoe moe je bent, van het steeds 'moeten volhouden en doorgaan’.

Het gevoel van verlies kan in heel veel verschillende ervaringen zitten:

• Van een relatie die uiteindelijk stukliep, terwijl jij al die jaren bleef hopen dat het goed zou komen,

• Het ingedaalde besef dat je ‘jouw eigen stem’ al lang geleden bent verloren,

• De droom van die mooie nieuwe liefde, die uiteindelijk anders was dan je verwachtte,

• Maar ook: de verloren tijd, je jonge lichaam, de onschuld van vroeger, je speelsheid, je eigenwaarde en kracht, de gemiste verbinding van een beëindigde vriendschap, de zó gewenste kinderen die niet zijn geboren, het veilige, stabiele gezin waarin je niet hebt mogen opgroeien, die gave baan die jij niet kreeg, jouw diepe verlangens die je niet durft te delen, jouw dromen of fantasieën die je nooit hebt uitgesproken of durven waarmaken. Enz…

Je hebt te rouwen om wat gebeurt is, of juist níet gebeurd is en wat niet meer terug te draaien valt. Je hebt je lot en de waarheid eerlijk aan te kijken: 'En zo is het geweest en gegaan.'

Want die lelijke, pijnlijke opmerkingen zijn gezegd, de emotionele pijn is je aangedaan, de verscheuring heeft plaatsgevonden, het verraad is gevoeld, het verlangen blijft aanwezig en daarachter zit het ondraaglijke gevoel van onmacht en onvermogen.

Rouwen is verwerken

Het vraagt niet om actie en oplossingen. Goed rouwen betekent dat je je eigen pijnlijke, verdrietige emoties kunt accepteren en welkom gaat heten, omhooghalen in je lijf en ze eruit te werken, door ze te uiten. Zodat die vastzittende energie van verdriet, boosheid, angst en onmacht uit je lijf kan.

• Door je verdriet uit te huilen, waarbij je je getroost en vastgehouden voelt,

• Door boos te mogen worden, waarbij de ander je serieus neemt en jij je gehoord voelt,

• Door je angst te mogen tonen, waarbij je je kunt laten geruststellen/ gesteund voelt,

• Door je reddeloosheid en somberheid te mogen toelaten, waarbij de ander kalm en liefdevol aanwezig blijft, zodat je je intens verbonden voelt.

Wanneer je jouw verlies erkent, ontstaat er ruimte. Dan kan je lichaam weer ontspannen en ademen.

De weg terug: bewegen naar het midden

In relaties gaat het vaak mis, wanneer je te lang blijft hangen aan één uiterste van een pool, om maar geen contact te hoeven maken met de tegenpool: je vecht óf je bevriest. Je duwt dóór óf je trekt je terug. Je probeert te controleren óf je verliest jezelf in de ander.

Terugkomen in het midden betekent: jezelf terugnemen uit de kramp waarin je vastzat, ademen, landen en weer thuiskomen bij hoe het voor jou voelt. De oplossing en het herstel zit dus in het oefenen van de tegenovergestelde beweging, van waar jij vastzit.

• Daar waar je hard bent geworden, mag je zachter en milder naar gaan kijken.

• Waar je je hebt teruggetrokken, mag je beetje bij beetje weer tevoorschijn komen.

• Waar je jezelf hebt ingehouden, mag je leren jezelf weer te uiten en je emoties te delen.

• Waar je je hebt overschreeuwd, mag je je eigen stilte en de zachte fluistering weer horen.

In dit midden is het namelijk rustig. Op deze plek kun je helder kijken, zonder zélf meegezogen te worden. Hier leg je weer verbinding met je denken én je voelen. Een balans tussen jouw hoofd, hart en je onderbuik (gevoel). Vanuit hier ben je flexibel, heb je een bredere kijk, bedenk je andere oplossingen of mogelijkheden, ontwikkel je een ander perspectief. Hier voel je dat je mag leunen en kunt laten dragen, dat je mag uitreiken en ontvangen worden. Hier doe je het samen.

Dit geeft een nieuwe dynamiek in de relatie. Niet door heen-en- weer, forceren of afsluiten, behoeftigheid of vergelding, maar vanuit het vrije ontmoeten en liefdevolle aanwezigheid.

Waar te beginnen? Heb ‘liefde voor de waarheid’

Pak pen en papier en neem een moment voor eerlijke reflectie:

1. Erkennen. Waar zit jij vast. Waar voel je de kramp. Wat doe jij om koste wat kost 'heel' te willen houden? Kijk dit eens liefdevol aan. Wees mild naar jezelf. Je doet dit niet expres.

2. Jezelf meenemen. Je mag nu een tegenovergestelde beweging gaan maken, zodat je naar het midden komt. Hoe ziet deze eruit? Wat heb je meer te doen, te laten, toe te laten?

3. Verbinden. Aan wie vertrouw jij je toe? Bij wie laat jij je raken? Wie mag jou werkelijk ontmoeten?

Wanneer je jouw bevroren tranen weer ontdooit, neem je jezelf bij de hand mee terug naar huis.

Ik wens je hierbij alle moed en liefdevolle aandacht,

Tiny